| Григориан дырпус
|
1989 MCMLXXXIX
|
| Юлиан дырпус
|
1988—1989 (14 толшорысен)
|
Юлиан дырпус византи вапумысен
|
7497—7498 (14 куарусёнысен)
|
| Рим кылдэм дырысен
|
2741—2742 (4 куартолэзьысен)
|
Еврей дырпус
|
5749—5750
ה'תשמ"ט — ה'תש"ן
|
| Ислам дырпус
|
1409—1410
|
| Вашкала армян дырпус
|
4481—4482 ( 24 гудырикошконысен)
|
| Армян черк дырпус
|
1438 ԹՎ ՌՆԼԸ
|
| Китай дырпус
|
4685—4686 戊辰 — 己巳 ӵуж дракон — ӵуж кый
|
| Эфиоп дырпус
|
1981 — 1982
|
| Вашкала Инди дырпус
|
|
| - Викрам-самват
|
2045—2046
|
| - Шака самват
|
1911—1912
|
| - Кали-юга
|
5090—5091
|
| Иран дырпус
|
1367—1368
|
| Буддизм дырпус
|
2532
|
| Голоценовой дырпус
|
11989
|
| Япон ар лыдъян
|
64-тӥ ар Сёва — 1-тӥ ар Хэйсэй (7-тӥ толшорысен)
|
| Француз кун дырпус
|
197—198
|
| Чучхе дырпус
|
78 ар чучхе дырпус
|
| Миньго дырпус
|
элькунлэн 78 арез
|
1989 (сюрс укмыс сю тямыстон укмысэтӥ) ар григориан дырпусъя — огшоры ар, кутске арнянуналэ. Со асьме вакытысь 1989-тӥ ар. 2-тӥ сюрс арлэн XX даурысьтыз
9-тӥ дас арысь 9-тӥез ар. 10-тӥ ар 1980-тӥ аръёсысь. Со йылпумъяськиз 37 ар талэсь азьвыл.
| Дырпус 1989 арлы
|
Толшор
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
|
|
1
|
| 2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
| 9
|
10
|
11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
| 16
|
17
|
18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
| 23
|
24
|
25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
| 30
|
31
|
|
|
|
|
|
|
Тулыспал
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
| 6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
| 13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
| 20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
| 27
|
28
|
|
|
|
|
|
|
Южтолэзь
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
| 6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
| 13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
| 20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
| 27
|
28
|
29
|
30
|
31
|
|
|
|
Оштолэзь
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
|
1
|
2
|
| 3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
| 10
|
11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
16
|
| 17
|
18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
23
|
| 24
|
25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
30
|
|
Куартолэзь
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
| 1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
| 8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
13
|
14
|
| 15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
20
|
21
|
| 22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
27
|
28
|
| 29
|
30
|
31
|
|
|
|
|
|
Инвожо
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
| 5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
| 12
|
13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
| 19
|
20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
| 26
|
27
|
28
|
29
|
30
|
|
|
|
Пӧсьтолэзь
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
|
1
|
2
|
| 3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
| 10
|
11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
16
|
| 17
|
18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
23
|
| 24
|
25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
30
|
| 31
|
|
|
|
|
|
|
|
Гудырикошкон
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
| 7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
13
|
| 14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
20
|
| 21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
27
|
| 28
|
29
|
30
|
31
|
|
|
|
|
Куарусён
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
| 4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
| 11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
| 18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
| 25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
30
|
|
|
Коньывуон
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
|
|
1
|
| 2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
| 9
|
10
|
11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
| 16
|
17
|
18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
| 23
|
24
|
25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
| 30
|
31
|
|
|
|
|
|
|
Шуркынмон
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
| 6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
| 13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
| 20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
| 27
|
28
|
29
|
30
|
|
|
|
|
Толсур
| Вн |
Пкс |
Вирн |
Па |
УдмА |
Сб |
Вс
|
|
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
| 4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
| 11
|
12
|
13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
| 18
|
19
|
20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
| 25
|
26
|
27
|
28
|
29
|
30
|
31
|
|
Луэм учыръёс
Тӧрлык но политика
Наука но техника
Лулчеберет но устолык
- 29-тӥ шуркынмонэ — Удмурт АССР-ысь Дэбес ёросысь Калык депутатъёслэн кенешысьтызы быдэсъясь комитет «Дэбес черкогуртын музей комплекс кылдытон сярысь» 38-256 номеро пуктэт юнматӥз. 2 ар ортчыса, Дэбесысь Сибирь трактлэн историезлы сӥзем ёрос музей усьтэмын вал. Экспозициосыз Сибирь тракт, солэн Росси Федерацилэн улоназ инты басьтэмез, V—X дауре Дэбес ёросын улэм удмуртъёслэн выжыоссы, черкогуртлэн XVII даур шорысь—XX даур кутсконысь историез сярысь верало. Музейлэн валтӥсь фондаз 3500-лэсь ятыр экспонатъёс адӟытэмын.
- 12-тӥ коньывуонэ — Ижкарысь Максим Горькийлэн ульчаысьтыз 45 номеро вить этажъем юртысь 18-тӥ квартираын Г. Д. Красильниковлэн музей-квартираез усьтӥськиз.
Литература
Вордӥськемын
Кулэмын
Удмуртиысь тодмо муртъёс
Валэктонъёс