Вахрушева, Зинаида Кирилловна
| Зинаида Кирилловна Вахрушева | |
|---|---|
| | |
| Вордӥськем дырыз | 26-тӥ тулыспалэ 1971 (55 лет) |
| Вордӥськем интыез | |
| Кунмуртлыкез (подданство) | |
| Ужудысэз | журналист, кылбурчи, кивалтӥсь, общественный деятель |
Зинаи́да Кири́лловна Ряби́нина (вордӥськемын 1971-тӥ арын 26-тӥ тулыспалэ Удмурт АССР-ын Сьӧлта ёросысь Кейлуд-Зюнья гуртын) — росси журналист, гожъяськись, мерлыко ужчи. 2020-тӥ арысен Йӧскалык Прессалэн юртэныз кивалтӥсь. Удмурт Элькунысь сӥё-дано журналист, Удмурт Элькун премилэн лауреатэз.
Улон сюресэз
Вордӥськиз 1971-тӥ арын 26-тӥ тулыспалэ Удмурт АССР-ын Сьӧлта ёросысь Кейлуд-Зунья гуртын трос нылпиё семьяын. Покчи классъёсын Кейлуд-Зюнья школаын дышетскиз, бадӟым классъёсты Югдон шоръёзо школаын йылпумъяз. Собере Удмурт кун университетысь удмурт кылосбуръя ёзэтэ дышетскыны пыриз[1][2].
1992-тӥ арын, университетын дышетскеменыз огвакытэ «Ӟечбур!» газетлэн редакцияз уже интыяськиз. 1998-тӥ арысен «Удмурт дунне» газетэ выжиз. Нырысь корреспондент луыса тыршиз, собере иворлыкъя ёзэтэн кивалтӥз, берлогес валтӥсь редакторлэн воштӥсез луиз. 2010-тӥ арысен — газетлэн валтӥсь редакторез[1].
Зинаида Рябининалэн кичӧлтэмезъя ог дасо книга дасямын но поттэмын. Соос пӧлын «Удму́рт кизилио́с» (ӟуч: Удмуртские звёзды), «Удму́рт дунне́: 100» но «Сю сюре́с» (ӟуч: Сто доро́г). "Удмурт дунне" газетын пӧртэм аръёсы ужам 1700 мурт сярысь энциклопедия Удмурт Элькунлэн премиеныз пусъемын[3][4].
Калыккуспо Восточно-Европейской университетын дышетскыса, «Юриспруденция» ӧнеръя кыкетӥ вылӥ образование басьтӥз.
2020-тӥ арысен Йӧскалык Прессалэн юртэныз кивалтэ[3][5][2].
Творчествоез
Нырысетӥ кылбуръёссэ Зинаида Рябинина 7-тӥ классын дышетскыкуз гожтӥз. Соос «Дась лу!» газетын печатласькизы[5]. Сокугес ик аслаз кылбуръёсыныз элькун ӵошатсконын кыкетӥ интые потӥз, со понна егит кылбурчилы «Смена 8М» фотоаппарат кузьмазы[6][2].
1990-тӥ арын Рябининалэн куд-ог кылбуръёсыз «Дась лу!» — «Ӟечбур» газетэ гожъясь юнкоръёслэн тужгес ӟеч ужъёсынызы поттэм бичетэ пыртэмын вал, 2005-тӥ арын — «Азвесь лодка = Hõbepaat», 2006-тӥ арын — «Kuum ӧӧ» бичетъёсын. Кыкез но книгаос Таллинын поттэмын, удмурт кылбурчилэн ужъёсыз эстон кылэ берыктэмын. 2007-тӥ арын Рябининалэн быръем кылбуръёсыз Любовь Фёдоровалэн «Удмурт нылкышно кылбуретлэн тулкымъёсыз» книгаяз пыртэмын[1].
2006-тӥ арын автор «Синмаське́м тӧлъёс» (ӟуч: Влюблённые ветра) нимын нырысетӥ кылбур бичетсэ поттӥз. Кыкетӥ книгаез 2008-тӥ арын «Kaksteist pilti = 12 суред = 12 картинок = Twelve pictures» Эстониысь выжы калыкъёс программа улсын Таллинын потӥз. Книгае эстон, удмурт, ӟуч (авторъёслэн берыктэмъёссы) но англи кылъёсын гожтэм кылбуръёс пыртэмын[1]. Финн-угор гожъяськисьёслэн ассоциацизылэн президентэз Арво Валтон книгалэн беркылаз Зинаида Рябинина вань кылбурчиос пӧлысь асэрико луэменыз висъяське шуыса гожтӥз. Солэн лирической героиняез но ассэ вылӥ дунъяменыз висъяське. Кылбуръёсыз кабзыя но образъёсъя шӧдскымон эрикоесь, но эсэпсэ валаса гожтэмын. Солы луыса, постмодернизм дуннеын кылбурчи туалалыко луэ[1].
2015-тӥ арын Рябининалэн «Улэмлэсь но кема» нимо куинетӥ кылбур бичетэз потӥз[7]. Солэн кылбуръёсыз, веросъёсыз но фельетонъёсыз «Ӟечбур!», «Удмурт дунне», «Известия Удмуртской Республики», «Инвожо», «Кенеш» кун изданиослэн бамъёсаз печатласько[1][2].
Ӵемысь кылбуръёсыз кырӟанлы пӧрмо. Та пумысен кылбурчи Удмуртиысь калык артистэн, удмурт кырӟан гожъясен но быдэстӥсен Геннадий Бекмановен кусып возе[3].
2021-тӥ арын одӥгаз интервьюын проза амалэн бадӟым произведение гожтон сярысь малпаське шуыса вераз вал, но дыр ялан уг тырмы[6].
Мерлыко ужын
Зинаида Рябинина удмурт но финн-угор мерлыко движенилэн азьветлӥсез луэ. Трос пол бырйиськылӥз «Удмурт Кенеш» Огъяудмурт ассоциацилэн исполкомаз но Удмуртиысь журналистъёслэн огазеяськонзылэн правленияз[8][9].
«Единая Россия» партилэн политсоветэзлэн президиумезлэн ёзчиез но «„Единая Россия“ в Удмуртии» парти газетлэн валтӥсь редакторез[10][6].
Данъетъёсыз
- Удмурт Элькунысь сӥё-дано журналист;
- Литература но устолык удысысь Удмурт Элькун премилэн лауреатэз (2016);
- Журналистика удысын Э. Батуев нимо йӧскалык премилэн лауреатэз;
- Россиысь журналистъёслэн огазеяськонзылэн «Золотое перо» премиезлэн «Золотая полка российской журналистики» номинациын лауреатэз;
- Удмурт Элькун Кивалтэтлэн Данъян грамотаез (2004);
- Удмурт Элькунысь Печатья агентстволэн Данъян грамотаез (2020);
- Удмурт Элькунлэн Данъян гамотаез (2021)[11][2]
Валэктонъёс
- ↑ 1 2 3 4 5 6 Современные удмуртские писатели izdania.unatlib.ru.
- ↑ 1 2 3 4 5 Удмурт дунне - моя судьба / Зинаида Рябинина Ремёсла Удмуртии.
- ↑ 1 2 3 Рябинина Зинаида Кирилловна [ӟуч] Воршуд.
- ↑ Зинаида Рябинина Бырись гуртъёслэн тусбуйзы [удм.] Удмурт дунне.
- ↑ 1 2 Их именами славен край Селтинский Селтинская районная библиотека.
- ↑ 1 2 3 Ксения Кропачева Зинаида Рябинина: «Мы должны быть лучшими прежде всего для своих читателей и для своего народа» ИА "Удмуртия".
- ↑ Галина Семёнова Кылбуръёсы, вождэс эн вае... [удм.] Удмурт дунне.
- ↑ Надежда Рысьева Николай Ишуткин: Национальные СМИ отстаивают права и свободы своих народов. Удмурт дунне.
- ↑ Елена Миннигараева "Удмурт Кенешлэн" исполкомез К. Герд нимо премилэсь лауреатъёссэ юнматӥз [удм.] Удмурт дунне.
- ↑ Рябинина Зинаида Кирилловна, Единая Россия. Эскеремын: 5 шуркынмонэ 2024 арын.
- ↑ Творческая встреча с Зинаидой Рябининой Официальный сайт Администрации Селтинского района.
Чӧлсконъёс
- Зинаида Рябинина: «Мы должны быть лучшими прежде всего для своих читателей и для своего народа»
- Удмурт дунне — моя судьба (документальный фильм)
- Вахрушева (Рябинина) Зинаида Кирилловна
- Рябинина З. К. 12 суред: Кылбуръёс. — Таллин: Эстония, 2008
- Рябинина З. К. Синмаськем тӧлъёс: Кылбуръёс. — Ижевск: Удмуртия, 2006. — 80 с.
- Фёдорова Л. П. Удмурт нылкышно кылбуретлэн тулкымъёсыз. — Ижевск: Удмуртия, 2007. — 352 с.
Литература
- Рябинина А. Гордость нашей деревни // Октябрь. — Селты, 2010. — 8 дек. — С. 2.
- Хайдаров Р. Зинаида Рябинина (1971) // Писатели и литературоведы Удмуртии. — Ижевск, 2006. — С. 172.
- Valton A. Zinaida Rjabinina = Зинаида Рябинина = Зинаида Рябинина = Zinaida Ryabinina // Kaksteist pilti = 12 суред = 12 картинок = Twelve pictures / З. Рябинина. — Tallinn, 2008. — Lk. 58-59.
- 26-тӥ тулыспалэ вордӥськемъёс
- 1971-тӥ арын вордӥськемъёс
- Сьӧлта ёросын вордӥськемъёс
- Тодмо муртъёс алфавитъя
- Гожъяськисьёс алфавитъя
- Журналистъёс алфавитъя
- Кылбурчиос алфавитъя
- СССР-ысь журналистъёс
- СССР-ысь кылбурчиос
- Россиысь журналистъёс
- Россиысь кылбурчиос
- Удмурт гожъяськисьёс
- Удмуртиысь кылбурчиос
- Удмурт Кенешлэн ёзчиосыз
- «Единая Россия» партилэн ёзчиосыз
- Удмуртиысь дано адямиос
- Удмурт кылбурчиос
- Удмурт газетчиос