Юпик каръёс Аляскалэн карта вылаз
Аляскаысь юпик кыл (аслаз нимыз: Yugtun, Yupʼigtun) — Эскимос-алеут кылъёслэн семьяысьтызы эскимос юпик кылъёслэн группаязы пырись кыл. Америкалэн Огазеяськем Штатъёсаз Аляска штатын улӥсь Аляскаысь юпикъёслэн кылзы.
Диалектъёсыз
Аляскаысь юпик кыллэн диалектъёсыз:
- Уналик-Пастуликысь юпик (англи кылын Norton Sound Yup’ik)
- Unalirmiut (англи кылын Unaliq subdialect) Калыкъёсыз: Atnegmiut, Kuuyuŋmiut, Eŋlutaleġmiut, Caxtulegmiut, Uŋallaqłiŋmiut, Tacirmiut
- Pastulirmiut (англи кылын Kotlik subdialect)
- Юкон-Кускоквимысь юпик (англи кылын General Central Yup’ik). Калыкъёсыз: Qerauranermiut, Kuigularmiut, Qip’ngayarmiut, Qaluyaarmiut, Marayaarmiut, Chnagmiut, Kuigpagmiut, Akulmiut, Caninermiut, Kusquqvagmiut (Unegkumiut, Kiatagmiut)
- Эджегикысь юпик (юп. Aglurmiut; англи кылын Egegik Yup’ik, Bristol Bay Yup’ik)
- Чевакысь чупик кыл (юп. Cup’ik (sg) Cupiik (dual) Cupiit (pl); англи кылын Cup’ik, Hooper Bay-Chevak Cup’ik)
- Нунивакысь чупик кыл (юп. Cup’ig (sg), Cupiik (dual), Cupiit (pl), Nuniwarmiut; англи кылын Cup’ig, Nunivak Cup’ig, Nunivak Cup’ik)
Аляскаысь юпик алфавит
Трос лыдлэн формаосыз
| singular
|
dual
|
plural
|
удмурт ним
|
| yuk
|
yuuk
|
yuut
|
адями; калык
|
| qayaq
|
qayak
|
qayat
|
каяк
|
| arnaq
|
arnak
|
arnat
|
нылкышно
|
| Kass’aq
|
Kass’ak
|
Kass’at
|
Американ
|
| Kass’alugpiaq
|
Kass’alugpiak
|
Kass’alugpiat
|
Ӟучъёс
|
| kaviaq
|
kaviak
|
kaviat
|
ӟичы
|
| qaltaq
|
qaltak
|
qaltat
|
bucket
|
| amiq
|
amiik
|
amiit
|
leather
|
| mikelnguq
|
mikelnguuk
|
mikelnguut
|
пинал
|
| nuna
|
nunak
|
nunat
|
кар
|
| agun
|
angutek
|
angutet
|
лодка; пыж
|
Лыд нимъёс
| Юкон-Кускоквимысь юпик [1] [2] [3]
|
Чевакысь чупик [4]
|
Нунивакысь чупик [5]
|
удмурт ним
|
| atauciq
|
atauciq
|
ataucir
|
одӥг
|
| malruk
|
malruk
|
malzrug
|
кык
|
| pingayun
|
pingayun
|
pingayun
|
куинь
|
| cetaman
|
citaman
|
cetaman
|
ньыль
|
| talliman
|
talliman
|
talliman
|
вить
|
| arvinglegen / arvinelgen
|
arvinelgen
|
arwinleg
|
куать
|
| malrunlegen / malrunelgen
|
malrunelgen
|
malzrunleg
|
сизьым
|
| pingayunlegen / pingayunelgen
|
pingayunelgen
|
pingayunleg
|
тямыс
|
| qulngunritaraan
|
qulngunritaraq
|
qulngunrita’ar
|
укмыс
|
| qula / qulen
|
qula
|
qula
|
дас
|
| qula atauciq
|
qula atauciq
|
qula-ataucir
|
дас одӥг
|
| qula malruk
|
qula malruk
|
qula-malzrug
|
дас кык
|
| qula pingayun
|
qula pingayun
|
qula-pingayun
|
дас куинь
|
| akimiarunrita’ar
|
akimiarunritaraq
|
akimiarunrita’ar
|
дас ньыль
|
| akimiaq
|
akimiaq
|
akimiar
|
дас вить
|
| akimiaq atauciq
|
akimiaq atauciq
|
akimiar ataucir
|
дас куать
|
| akimiaq malruk
|
akimiaq malruk
|
akimiar malzrug
|
дас сизьым
|
| akimiaq pingayun
|
akimiaq pingayun
|
akimiar pingayun
|
дас тямыс
|
| yuinaunrita’ar
|
cuinaunritaraq
|
cuinaunrita’ar
|
дас укмыс
|
| yuinaq
|
cuinaq
|
cuinar
|
кызь
|
| yuinaq qula / yuinaq qulen
|
cuinaq qula
|
cuinar-qula
|
куамын
|
| yuinaak malruk / malruk ipiaq (Yukon)
|
malruk ipiaq
|
malzrug-ipiar
|
ньыльдон
|
| yuinaak malruk qula
|
malruk ipiaq qula
|
.
|
витьтон
|
| yuinaat pingayun / pingayun ipiaq
|
pingayun ipiaq
|
pingayun ipiar
|
куатьтон
|
| yuinaat pingayun qula
|
pingayun ipiaq qula
|
.
|
сизьымдон
|
| yuinaat cetaman
|
citaman ipiaq
|
cetaman-ipiar
|
тямыстон
|
| yuinaat cetaman qula
|
citaman ipiaq qula
|
talliman ipiar qula
|
укмыстон
|
| yuinaat talliman
|
talliman ipiaq
|
talliman ipiar
|
сю
|
| tiissitsaaq
|
tiititsaaq / tiissitsaaq
|
tiisiss'ar
|
сюрс
|
Валэктонъёс
Чӧлсконъёс